Overlijden van een volwassen kind

Wanneer een ouder zijn volwassen kind verliest
Ouderlijke rouw na het overlijden van een volwassen kind – een denkkader voor professionals

In onze samenleving gaat de aandacht bij het overlijden van een kind vaak vanzelfsprekend uit naar het verlies van jonge kinderen. Veel minder zichtbaar, maar niet minder ingrijpend, is het overlijden van een kind dat al volwassen is, of zelfs al ouder of senior is. Ouders van een overleden volwassen kind blijven achter met een verlies dat diep raakt aan hun identiteit, aan de betekenis van hun leven en aan hun levensloop, maar dat zelden ten volle wordt gezien of erkend.
Deze opleiding richt zich op dit vaak vergeten rouwproces: ouderlijke rouw na het overlijden van een volwassen kind. Ze vertrekt niet vanuit methodieken of interventies, maar vanuit begrip. Vanuit het besef dat deze rouw een eigen dynamiek heeft, die niet kan worden begrepen vanuit bestaande kaders rond kinderverlies of rouw op jongere leeftijd.
 

In deze opleiding staan onder meer volgende thema’s centraal:
•    waarom ouderlijke rouw na het overlijden van een volwassen kind vaak onzichtbaar blijft
•    hoe leeftijd functioneert als referentiekader en rouw onbedoeld relativeert
•    hoe vergelijking met het verlies van jonge kinderen kan leiden tot minimalisering
•    wat het betekent dat een volwassen kind een eigen partner, gezin en netwerk nalaat
•    hoe ouderschap begrepen kan worden als een levenslange identiteit, voorbij zorg en opvoeding

Ook wordt stilgestaan bij de gelaagdheid van dit verlies en bij de breuk in de generatielijn die het overlijden van een kind veroorzaakt. Die gelaagdheid raakt aan relationeel, identitair, toekomstgericht en existentieel verlies.

Daarnaast is er aandacht voor de existentiële vragen die bij dit verlies kunnen ontstaan, zoals de zelden uitgesproken vraag “waarom leef ik nog?”. Deze vraag wordt niet benaderd als een doodswens, maar als een zoektocht naar plaats en betekenis in een leven waarvan de vanzelfsprekende richting is weggevallen. Ook het onderscheid tussen levensmoeheid en suïcidaliteit krijgt hierin een duidelijke plaats.
 

De opleiding biedt geen antwoorden, maar een begrippenkader dat professionals helpt om:
•    deze rouw te herkennen, ook wanneer ze weinig zichtbaar is
•    maatschappelijke aannames en eigen reflexen te bevragen
•    verlies niet te reduceren tot emotie of functioneren
•    aanwezig te blijven zonder te willen oplossen of versnellen

Deze opleiding richt zich tot professionals die in hun werk in aanraking komen met rouw en verlies, en in het bijzonder met oudere volwassenen, zoals:
•    zorgkundigen en verpleegkundigen
•    medewerkers en leidinggevenden in woonzorgcentra en residentiële settings
•    maatschappelijk werkers en hulpverleners
•    andere professionals die hun denken rond rouw willen verdiepen

Er is geen voorkennis vereist, wel bereidheid om het eigen referentiekader te verruimen.